ESKİ KARŞIYAKA FOTOĞRAFLARI MÜZESİ AÇILDI
İzmirli Fotoğrafçı Mert Rüstem'in ‘Eski Karşıyaka Fotoğrafları’ adlı sergisi, Hamza Rüstem Fotoğraf Evi Müzesinde açıldı. Rüstem’in fotoğrafa olan merakı yalnızca fotoğraf çekmekle kalmamış, Karşıyaka ve İzmir’in eski fotoğraflarını toplamaya başlamış bunun sonunda geniş bir Karşıyaka ve İzmir fotoğrafları koleksiyonunu oluşturmuş. Anılarda kalan Karşıyaka’yı yaşatmayı başaran Mert Rüstem Aydınlık Ege’ye sergisini açtı. Rüstem, “Sergimi bu müzede açmamdaki neden müzenin, dedem Hamza Rüstem in adını taşıması” dedi.
Fotoğraf merakınız nereden geliyor?
MERT RÜSTEM - Benim fotoğraf merakım hiç olmadı. Ben fotoğrafçı doğdum. Büyük Babam Hamza Rüstem Girit (1871) Girit Kandiye doğumludur. Adadaki karışıklıklardan aile Anadolu’ya kaçmış, askeri liseye ardından Mühendishane-i Beyru Humayun'da mühendislik eğitimi alan Hamza Rüstem, Jön Türk olduğu için tutuklanmış, sürgüne yollanmış, kaçmış şans eseri Girit'e gelmiştir. Girit'te (adada karışıklıkları önlemek için İngiliz, İtalyan Rus askerleri vardır) yabancı dil bildiği için İngiliz kampı önünde seyyar satıcılık yapmaya başlamıştır. Yine bir başka Giritli Müslüman Bahaddin Bey Osmanlı topraklarında Müslümanlarca açıldığı bilinen ilk fotoğrafhaneyi 1897'de açmıştır. Hamza Rüstem'e karın tokluğu ve yatacak yer karşılığında fotoğrafçı çıraklığı teklif eder. O sırada belediye de maaşlı belediye mühendisliği teklif eder. Hamza Rüstem gelecek gördüğü fotoğrafçı çıraklığını kabul eder. İzinli olduğu saatlerde seyyar satıcılığa devam eder ve sermaye biriktirir. Kısa sürede kalfa ardından usta olur.
II. Meşrutiyet sonrası esen özgürlük ve yenilik rüzgarından etkilenen Bahaddin Bey, Girit'teki dükkânı Hamza Rüstem'e devir eder ve İstanbul'da Müslümanlarca açılan ilk fotoğrafhane olan Resne Fotoğrafhanesini açmaya gider.
Büyük Babam evlenir, fotoğrafhaneyi geliştirir mübadele anlaşması sonrası bilinen ilk fotoğrafhane göçü yaşanır. Çalışanları ve ekipmanları ile İzmir'e gelir ve bu gün hala açık olan fotoğrafhanenin olduğu yerde dükkanını açar.
Büyük babanıza dayanan bir geçmişiniz var.
MERT RÜSTEM - Babam ve iki amcam da fotoğrafçıdır. İşte ben böyle bir ailenin en küçük torunuyum. Fotoğraf benim hayatım. 1997 yılından beri koleksiyon yapıyorum.
Önce Hamza Rüstem ve oğulları imzalı fotoğrafları biriktirdim. Fotoğrafa dair her şeyi topladım. Ardından İzmir Fotoğrafhaneleri biriktirdim. Cumhuriyet öncesi ve sonrası olarak. Oldukça zengin bir koleksiyonum var. Pek çok sergi açtım, sunum yaptım, tebliğ sundum.
Hayalim kalıcı bir müzeydi. Hamza Rüstem'in ömrünün son 30 yıllını geçirdiği, benim doğduğum yaşadığım Karşıyaka Belediyesi projeme sahip çıktı ve Karşıyaka Belediyesi Hamza Rüstem Fotoğraf Evi Müzesini başardık.
Ülkemizin en kapsamlı fotoğrafçılık müzesi. Zengin bir fotoğraf makinası ve aksesuarları koleksiyonu, örnek stüdyo, örnek karanlık oda, deneysel kamera obscura, Karşıyaka Diaroması, Sergi salonu ve pek çok fotoğraf ve temel fotoğraf bilgileri var.
Eski Karşıyaka Fotoğrafları Sergisi'ni bizlere anlatır mısınız?
MERT RÜSTEM - Eksiklerimizden biri de yaşadığımız Karşıyaka fotoğraflarıydı. Bunu gidermek için Anılarda Karşıyaka sergisini hazırladım. 34 fotoğrafla 1900'lü yıllardan 1960 'a kadar Karşıyaka fotoğrafları serisini hazırladım. Sırada70'ler ve 80’ler de var... Doğup büyüdüğüm şirin Karşıyaka'mın ağır tahribatını izlemek mümkün. Artık yeşile hasretiz. Piknik alanların şehir dışında... Yeşillikten eser kalmadı. Zarif cumbalı evler anılarda yaşıyor. Bahçeli evler semtinde bahçeli ev yok. Suç hepimizin. Bisiklete bindiğimi dar sokaklar yerini bulvarlara, motorlu araçlara bıraktı. Güvenle yürünmüyor bile. Yüksek binalar arasında, tel örgülü duvarların arkasında oynuyor çocuklar. Sokakta koşamıyorlar. Musluktan su içemiyorlar. Bana düşen bu anılara yaşatmak...
Mert Rüstem Eski Karşıyaka fotoğrafları sergisi açtı.
KAYNAK/ AYDINLIK GAZETE
0 Yorum